Ede
haalde opgelucht adem toen Ries Jansen, de schrik van de hele omgeving kort na
de bevrijding werd opgepakt. Jansen was SD-er. Berucht vanwege zijn martelingen
van goede Nederlanders onder wie veel Edenaren in "De Wormshoef" in
Lunteren.
Daarin zetelde het SD-nest. Ries Jansen werd later ter dood veroordeeld
en geëxecuteerd. Door zijn verraderlijke activiteiten zijn zeker vijfentwintig
Edenaren "verhoord", gemarteld en omgebracht.
Er waren daar in
De Wormshoef nog meer beruchte lieden van de Sicherheitsdienst.
Namen als Kooyrnan,
Kip, Rommers, Rappard, Plantenga, Albricht, Enckelstroth en Heinemann doen nu,
na veertig jaar, hun voormalige slachtoffers nog gruwen van afschuw.
Met
SD-ers bewerkten de gepakte illegalen met gummiknuppels, karwatsen, stroppen en
ijzeren staven. Klemden tussen de deuren vingers af, schopten en sloegen weerloze
slachtoffers bewusteloos,brachten ze weer bij met water om hun sadisme opnieuw
te kunnen botvieren. Niet zelden werden verzetsmensen met een nekschot "afgemaakt".
Ries Jansen was daarin zo bedreven dat hij het predicaat "nekschotspecialist"
kreeg.
Janny Laupman, de Edese koerierster die zich ook bezig hield
met het betere "knoeiwerk" aan persoonsbewijzen, distributie, stamkaarten
en het bevolkingsregister, was één van de slachtoffers in De Wormshoef
en de daarnaast gelegen SD-dependance De Eekhorst.
Ries Jansen, werd kort na
zijn arrestatie opgesloten in dezelfde kast in De Wormshoef, waarin de SD eerder
Janny gevangen
hield. Janny kwam na de bevrijding oog in oog met hem te staan.
Nu,
40 jaar later, vertelt Janny Laupman: Vlak na de bevrijding stond ik voor die
kast.
Samen met de illegale werkers Bill Wildeboer en "Lex" Rietveldt,"
"Je wilde van mij toch hun adressen? Nou, hier zijn ze. In levende lijve.

