Eén
dezer dagen kregen we een verslag onder ogen van de feestelijkheden in Ede, georganiseerd
ter gelegenheid van de geboorte van prinses Beatrix. Daarbij valt op dat men vroeger,
ondanks geringe financiële middelen, maar wel met veel belangeloze medewerking,
uitstekend feest kon vieren. Die blijde gebeurtenis in 1938 liet uitgerekend tot
de laatste dag van de maand januari op zich wachten. Vele fabrikanten van souvenirs,
die in hun artikelen bij voorbaat "januari 1938" hadden laten graveren,
zaten in zak en as, maar werden door de gongslag gered. Voor de aardigheid: ook
de firma Kreek, aan de Grotestraat, adverteerde toen met herinneringsspeldjes
in prijzen van tien tot vijf en twintig cent en dito lepeltjes voor vijf en zestig
cent.
Op maandagmorgen, 31 januari 1938, om 9.50 uur , bereikte ook
Ede het lang verwachte bericht: een prinses is geboren! Een kwartier later klonk
er al koraalmuziek vanaf de omloop van de toren, gespeeld door het muziekkorps
van de veldartillerie, OMVA .Vervolgens trokken vier herauten te paard door
het dorp om per proclamatie de bevolking van het heuglijke feit op de hoogte te
stellen. Om zulks te onderstrepen, werden op het terrein van de betonfabriek
"De Kroon" één en vijftig saluutschoten gelost.
De
Kerken
Diezelfde avond werden in verschillende kerken dankdiensten gehouden:
in de oude Ned. Hervormde Kerk met als voorganger ds. H. A. Leenmans, in de Gereformeerde
Noorderkerk leidde ds. Hajer de dienst. Bij laatstgenoemde kerk had men een stunt
bedacht: een kwartier voor aanvang klonk uit het bescheiden altijd zwijgende torentje
zwaar klokgelui, tot grote verwondering van omwonenden en voorbijgangers. Om deze
bijeenkomst een feestelijk karakter te geven, was een grammofoonplaat van luidende
klokken met versterker aangebracht. Ook de Lutherse Kerk bleef niet achter,
in de royaal met Oranje vlaggen versierde kerk hield dr. J. L.van Bueren een gloedvolle
rede met medewerking van het kerkkoor onder leiding van de heer J. J. van Egmond.
De
burgers
De volgende dag, dinsdag 1 februari 1938, was tot nationale feestdag
uitgeroepen. Alle schoolkinderen werden op kosten van de gemeente getracteerd
en hadden daarna een vrije dag. In de morgenuren maakte "De Harmonie"
een mars door het dorp en de "Edese Harmonie" onthaalde Ede-Zuid op
vrolijke klanken. Bij het vallen van de avond verzamelden vrijwel alle Edese verenigingen
zich op de markt. Een enorme optocht, vergezeld door vier muziekkorpsen,de OMVA,
het Infanterie muziekkorps, de Harmonie en de Edese Harmonie defileerde allereerst
voor de burgemeester om vervolgens een tocht door het dorp te maken.
Aan het
hoofd van de stoet liepen tweehonderd infanteristen, die als de muzikanten zwegen
uit volle borst vaderlandse liederen zong tot de "Lippe Detmold Mars"
toe.
Weliswaar noopte het gure winterweer de deelnemers hun dikke overjas aan
te houden, waardoor vooral sportverenigingen niet tot hun recht kwamen, maar
de talrijke lampions en fakkels, die meegedragen werden, maakten deze tocht door
de overvolle straten tot een geweldig geheel. Na ontbinding van de optocht, eveneens
op de markt, was er nog een grandioze feestavond in de Apollohal, een enorme ruimte
van de vroegere Edese machinefabriek aan de Stationsweg, waarmee deze spontane
feestdag werd besloten.
H. J. Nijenhuis.