50 jaren in dienst van den gemeenschap
1897 -12 februari 1947

Wijlen Jhr. F. s. Op ten Noort, die van 1896-1905 burgemeester van Ede was, leeft bij velen nog in de herinnering voort als een magistraat, die een juist gevoel bleek te bezitten . Voor de nieuwe tijd, die zich op velerlei terrein begon baan te breken . Aan zijn voortvarendheid was het o.m. te danken, dat Ede een nieuw gemeentehuis kreeg (1899), garnizoensplaats werd, villaparken zag' ontstaan enz. enz.
Ook was het Burgemeester Op ten Noort, die in het Jaar 1897 de stoot gaf tot oprichting van de Vereeniging voor Vreemdelingenverkeer en Plaatselijke Belangen, kortwel V. V. V. genoemd.

Zoowel in als buiten Ede begon men in die dagen in te zien, dat het dorp door zijn prachtige omgeving van beteekenis zou kunnen zijn als gezondheids en vacantieoord.
Het was toen juist honderd jaar geleden, dat het fraaie panorama van de Paaschberg over het dorp en de Geld. Vallei voor het eerst genoemd werd: de heer J. v. Collem aldus vermeldt de Geschiedenis van Ede, verzocht nml. in 1797 aan de Buurt Ede- Veldhuizen op de Paaschberg een gedeelte in bruikleen te mogen hebben voor 3 jaren tegen een recognitie ter discretie van de Buurtmeesters, hebbende de sollicitant geen ander oogmerk dan om ter plaatse wegens deze ver fraaie uitzichten een aangename ruststede te zijnen koste gereed te maken.
Het verzoek werd ingewilligd tegen een recognitie van j l 's jaars en zoo kon de heer v. Collem daar op zijn eigen bank rustig van het schoone uitzicht genieten, een voorrecht dat mede door de ijver van V.V.V. ook ons, twintigste eeuwers, tot op deze dag beschoren is, want op het" Paaschberg-panorama werd door samenwerking van V.V.V. en gemeentebestuur te rechter tijd een servituut gelegd.

Aan de wieg van V.V.V..
Hiermede noemen wij dan een van de vele dingen,.waaraan de Vereeniging voor Vreemdelingen Verkeer gedurende de vijftig jaren van haar bestaan haar aandacht wijdde. Om nog even bij de wieg der vereeniging stil te staan : Ede begon gaande weg in trek te komen,zoowel bij de stedelingen die er genezing hoopte te vinden (het dorp lag op de rand der hooge en droge zandgronden) als bij degene, die des zomers het drukke stadsleven voor eenige tijd met het verblijf in bosch en heide verwisselde.

Burgemeester Op ten Noort zag ongetwijfeld, dat V. V. V. nuttig werk zou kunnen doen door het bevorderen van die trek, al was er in die dagen nog geen sprake van vacantie voor iedereen. Het waren voornamelijk de "groote lui" die zich de weelde van een verblijf in een buitenhotel of pension konden permitteeren en wanneer men het gastenboek van een onzer oude, gerenommeerde Edesche hotels uit den jare 1900 eens doorbladert, stuit men telkens op namen van ministers, kamerleden, hooge militaire autoriteiten, professoren, doktoren ,etc.

De reclame, die V.V.V. aanvankelijk maakte, was uiterst bescheiden; naar de maatstaf van onze tijd ,waarin me pleegt te spreken van vreemdelingenindustrie .Onderwijl behield men een open oog voor de bevordering van de plaatselijk belang en waar dit mogelijk of noodzakelijk was,stond de VVV voor de burgerij op de bres.

Voor plaatselijk belang op de bres.
Wanneer wij onze herinnering raadplegen denken wij behalve aan het reeds genoemde Paaschberg servituut aan de zorg, die besteed werd aan het onderhoud en de uitbreiding van het wandelpadennet. Op tal van mooie punten werden banken geplaatst, geijverd werd voor een daadwerkelijke steun verlenging aan de Stichting H.B.S.Gymnasium. met zwembad, het Badhuis, het Juliana Ziekenhuis.
En verder terug grijpende in het verleden denken wij aan de bemoeiing van V.V.V. ten aanzien van een telefonische nachtverbinding met de buitenwereld, allemaal zaken, nuttige zaken, waarvan de gemeenschap profijt had.
Voer daarbij nog de zorg voor het behoud van natuurschoon en het zal u duidelijk zijn, dat het bestuur van V.V.V. iets anders diende te zijn en ook was dan een genoeglijk onderonsje van eenige oude heeren.

Het eerste bestuur der jubilerende vereeniging bestond uit de heeren Jhr. F. S. Op ten Noort, 1e voorzitter; Th. Menger, 2e voorzitter; Mr. G. J. Yssel de Schepper, Secretaris; A. v. d. Craats, 2e Secretaris; L. van Zoelen, Penningmeester; H. Rutel en C. Staf, leden. Latere bestuurders, die zich verdienstelijk maakten waren de heeren : L. C. Dijkshoorn, W. F. J. Fischer, 0. R. Berger, .J. Smits en J. C. J. Mens.

De groote trek begint.
Als gevolg van de omstandigheden nam het Vreemdelingen-Verkeer gaandeweg de vooraanstaande plaats in en veel aandacht werd dan ook besteed aan de voorlichting inzake het doorbrengen van vacanties. Een
informatiebureau werd daartoe zelfs opgericht. Een prachtig propagandamiddel verwierf V.V.V. zich in de vermaarde Heideweek, waartoe de toenmalige voorzitter, de heer G. J. Smits in 1935 het initiatief nam.
Deze jaarlijks terug keerende feestweek (25 t.m. 31 Augustus) kreeg al spoedig bekendheid den lande en trok duizenden bezoekers. Voor het welslagende .feestelijkheden, die zich uiteraard vooral in de openlucht afspelen, was het tot standkomen van het prachtige openluchttheater op de Klinkenberg een belangrijk feit en daar concentreert zich dan ook grootendeels het feest van de bloeiende heide.
Het zou echter niet juist zijn te beweren dat de activiteit der vereeniging geheel gericht is op de laatste Augustusweek, al kan men gerust zeggen, dat de activiteitscurve dan een hoogtepunt bereikt. Ook gedurende de rest van de zomer wordt op allerlei wij getracht den bezoeker een indruk te geven van de schoonheid der Veluwsche natuur en als zoodanig hebben de fiets. en: wandeltochten onder deskundige leiding hun waarde bewezen.

Vooral de heeren Ed. Adelaar, J. W. van Gestel en P. Aarden hebben voor de oorlog in dat opzicht met veel liefde en toewijding
goed werk gedaan en tallooze pensiongasten geleerd, hoe zij de natuur moeten verkennen.

Met volle kracht vooruit
Zooals gebruikelijk is, verschenen in de loop der jaren de noodige gidsen, folders en wandelkaarten, alle ten en doel hebbende den vreemdeling te oriënteeren. In de naaste toekomst zullen de beschikbare mogelijkheden ten volle worden uitgebuit en zooals de huidige voorzitter, de heer W. B. Otterlo in de laatste algemeene vergadering opmerkte zal het tweeledig doel der vereeniging: bevordering van Vreemdelingen Verkeer en Plaatselijk Belang met alle krachten worden nagestreefd.

Meer dan tot dusver geschiedde, hoopt men de activiteit over een zoo groot mogelijk gedeelte van het seizoen te verspreiden. Zoo is men voornemens ook buiten de Heideweek in het Openluchttheater voorstellingen van beroepsgezelschappen te arrangeeren, waarbij voldoende ruimte zal overblijven voor concerten en uitvoeringen door plaatselijke vereenigingen, sportdemonstraties etc.

Nog enkele dagen en V. V. V. viert haar gouden jubileum. Dan zal zij met trots voldoening kunnen terugzien op een tijdvak waarin door goede verstandhouding samenwerking veel, zeer veel werd bereikt.
Dan zal er reden zijn om feest te vieren en tevens aanleiding tot het vernieuwen van de wil verder te gaan op de weg destijds aangegeven hebben .
De weg die nog steeds a's hoofddoel heeft Ede te maken tot een ideaal vacantieoord en een gezochte ,benijdenswaardige woonplaats.
Moge onze gouden jubilaresse op de 12e februari ervaren,dat haar belangelooze arbeid in wijde kring wordt gearriveerd.